درماتیت تماسی آلرژیک - دکتر سعیدرضا یوسف

درماتیت تماسی آلرژیک (Allergic contact dermatitis)

مترادفها (Synonyms)

Contact dermatitis، Contact eczema

نکات کلیدی (Key features)

  • ACD يك واكنش اگزماتوس خارش دار است.
  • ACD حاد و موارد متعددي از ACD مزمن، محدود و لوكاليزه به نواحي در معرض تماس با آلرژن هستند.
  • ACD بسته به خود آلرژن و/يا پيشرفت اگزماي منتشر مي تواند توزيع پچي و منتشر داشته باشد.
  • واكنشهاي بارز و نمونه ACD هاي ناشي از پيچك و نيكل هستند.
  • هنوز هم روش استاندارد طلايي جهت تشخيص صحيح و منطقي همان پچ تست است.

مقدمه (Introduction)

در تماس پوست با عوامل خارجي اتفاقات زيان آور متعددي مي تواند رخ دهد. اين واكنشها متفاوت بوده و شامل مواردي همچون هيپرپيگمانتاسيون يا هيپوپيگمانتاسيون، آكنه، كهير، آتروفي، واكنشهاي فتوتوكسيك و اگزما مي گردد كه اگزماي حاصله مي تواند ماهيت آلرژيك يا تحريكي داشته باشد. تقريبا 80% كل درماتيت هاي تماسي را درماتيت تماسي تحريكي و 20% مابقي را ACD تشكيل مي دهد. ICD بدنبال تماس پوست با مواد شيميايي محرك نظير صابونها، حلالها، اسيدها و قلياها رخ داده و در واقع ناشي از اثر توكسيك موضعي اين مواد است. درماتیت تماسی آلرژیک یا ACD يك واكنش افزايش حساسيت نوع تاخيري است كه بدنبال تماس پوست با مواد شيميايي در يك فردي كه از قبل حساس شده است، رخ مي دهد. پاسخ هاي پوستي ACD و ICD به مواردي همچون خود ماده شيميايي، ماهيت تماس و مدت زمان آن و استعداد شخصي ميزبان بستگي دارند. مواد شيميايي مسبب درماتيت تماسي در جواهر آلات، محصولات مراقبت شخصي، گياهان، درمانهاي موضعي (داروهاي نسخه شده يا بدون نسخه يا گياهي) و درمانهاي خانگي يافت مي شوند. مواد شيميايي كه افراد در محيط كار يا در اوقات فراغت با آنها در تماسند نيز در ايجاد درماتيت تماسي نقش دارند. ICD و ACD بخصوص در فرمهاي مزمن مي توانند تظاهرات باليني مشابهي داشته باشند. تصوير كلاسيك درماتيت تماسي بصورت پچ با پلاك مشخص اريتماتوي پوسته دار با يا بدون وزيكول و با حاشيه هاي مشخص و در نواحي در معرض تماس مي باشد. توزيع ضايعات در ACD ممكنست خطي يا لوكاليزه باشد يعني هنگامي كه عاملي مثل برگ يا شاخه گياهان روي پوست كشيده شده، ضايعات توزيع خطي پيدا مي كنند و يا ممكنست در تماس پوست با ماده شيميايي مقصر ضايعات محدود به همان ناحيه تماس ظاهر شوند (بعنوان مثال درماتيت دست ناشي از ACD به دستكش و يا درماتيت پا بدليل ACD نسبت به كفش). از آنجائيكه ACD و ICD را نمي توان همواره از طريق كلينيكي از يكديگر تشخيص داد، لذا جهت كمك به تاييد يا رد وجود آلرژي به يك عامل مشكوك بايد پچ تست  انجام شود. در واقع پچ تست هنوز هم روش استاندارد طلايي جهت تشخيص ACD است. اغلب بيماران مبتلا به شايعترين تظاهرات باليني ACD، بدنبال درمان نمي روند چرا كه خيلي از افراد مبتلا به درماتيت ناشي از گوشواره و يا مبتلا به اريتم خارش پوست در تماس با حلقه جواهر به سادگي خودشان تشخيص مي دهند كه به آن جواهرات آلرژي دارند يا بعنوان مثالي ديگر فردي كه آخر هر هفته به باغباني مي پردازد و كاملا با راش هاي ناشي از پيچك سمي مانوس شده ممكنست هرگز به پزشك مراجعه نكند. نيكل و پيچك سمي از شايعترين اتيولوژي هاي ACD هستند و از آنجائي كه عللي كاملا واضح و معلومند لذا معمولا زياد پيگيري نمي شوند. به هر حال اغلب اوقات نماي باليني و شرح حال جهت تشخيص آلرژنن مسئول به اندازه كافي اختصاصي نيستند و لذا انجام پچ تست كاملا ضروري است. بعنوان مثال بيماري كه با شكايت درماتيت پلك يا درماتيت دست مزمن به پزشك مراجعه كرده، اغلب نمي داند كه علت مشكل فعلي مي تواند ناشي از مصرف personal care products باشد و بهترين روش كمك به چنين بيماراني از طريق گرفتن يك شرح حال و انجام معاينه پوستي بعلاوه انجام پچ تست تشخيصي است. ACD مقوله مهيجي در علم درماتولوژي است كه نيازمند شناخت دقيق  پروسه بيماري، شناخت راههاي متعدد تظاهر ACD و درجه بالايي از علاقه شخصي و داشتن شك كافي نسبت به آلرژن بودن يك ماده و همچنين توانايي انجام و تفسير پچ تست و توانايي آموزش بيماران نسبت به پروسه بيماري مي باشد.

با دوستان خود به اشتراک بگذارید

نظرات

دیدگاه خود را بنویسید